50. urodziny Dworca Warszawa Centralna

Dworzec Warszawa Centralna – ikona polskiego modernizmu i jedno z największych dworców w kraju, świętował w grudniu 2025 roku swoje 50. urodziny. Oficjalne obchody odbywały się w: w hali głównej i na antresoli pojawiły się wystawy, strefy wspomnień, atrakcje dla podróżnych oraz drobne upominki dla odwiedzających. To był weekend, w którym miejsce znane z maszynowych schodów, szerokiego dachu i gwaru podróżnych stało się na chwilę muzeum, kawiarnią i sceną koncertową jednocześnie.

Co to za miejsce?

Oficjalne otwarcie Warszawy Centralnej miało miejsce 5 grudnia 1975 roku. Dworzec jest jednym z największych i najbardziej ruchliwych w Polsce. Według mediów i raportów obsługuje rocznie ponad 20 mln pasażerów i oferuje połączenia w ponad 110 kierunkach (krajowych i międzynarodowych). To czyni go naturalnym miejscem centralnym dla ruchu dalekobieżnego i międzynarodowego.

Warszawa Centralna to nie tylko środek narodowej sieci kolejowej, ale to też brama do Europy. W ofercie stacji znajdują się połączenia międzynarodowe realizowane przez różnych przewoźników oraz krajowe skomunikowania z przesiadkami pozwalające dotrzeć w wiele europejskich miast. Był też świadkiem powitań ważnych gości w czasach PRL-u: Breżniewa czy Kim Ir Sena. Był też pierwszym monitorowanym i klimatyzowanym miejscem publicznym w Polsce.

Formy połączeń. To pociągi dzienne (EuroCity, IC, EIC) – szybkie połączenia międzynarodowe między stolicami lub większymi miastami. Są też pociągi nocne pozwalające na komfortowy przejazd na długich trasach. W ostatnich latach oferta nocnych połączeń w Europie jest żywa i dynamiczna.

Dla pasażera Warszawa Centralna to wygodne centrum przeładunkowe: z jednej strony – szybkie połączenia krajowe (Pendolino, Intercity), z drugiej – możliwość podróży wprost lub z jedną przesiadką do wielu europejskich miast. Jubileusz 50-lecia był okazją, by przypomnieć o historii, ale też o roli dworca jako punktu startowego dla podróży za granicę – i o wyzwaniach przyszłości: modernizacji infrastruktury, poprawie przepustowości i warunków dla pasażerów.

* * *

Dzień „wczorajszy” (otwarcie jubileuszu, 5 grudnia 2025)

Pierwszy dzień obchodów miał charakter oficjalnego otwarcia: rano odbyła się krótka ceremonia, po której udostępniono dla zwiedzających główne punkty programu. W hali głównej otwarto wystawę „50 lat Dworca Centralnego w Archiwach Państwowych” – ekspozycję z materiałów Narodowego Archiwum Cyfrowego, Archiwum Państwowego w Warszawie i Archiwum Akt Nowych, która zestawiała plany, zdjęcia i dokumenty z budowy oraz z życia dworca w kolejnych dekadach.

Na antresoli przygotowano „strefę wspomnień” z projekcjami archiwalnych nagrań, a na pasażerów czekały drobne atrakcje: jubileuszowe torciki, strefy interaktywne (gry o historii kolei) i drobne upominki od partnerów. Media podkreślały, że obchody mają charakter dostępny dla wszystkich — zarówno dla miłośników kolei, jak i dla zwykłych podróżnych.

Dzień „dzisiejszy” (drugi dzień obchodów, 6 grudnia 2025)

Drugi dzień to typowy miks: więcej wydarzeń dla rodzin, program edukacyjny dla dzieci (warsztaty o historii kolei, zabawy interaktywne), występy lokalnych wykonawców i krótki koncert w hali głównej. W przestrzeni dworca pojawiły się stoiska gastronomiczne oraz punkty, gdzie można było porozmawiać z dawnymi pracownikami kolei. W prasie i serwisach lokalnych pojawiły się relacje z ciekawostkami z budowy. Przypominano m.in. że budowa trwała 1100 dni i że obiekt,
zaprojektowany przez zespół architektów.

Dzień „jutrzejszy” (finał jubileuszu, 7 grudnia 2025)

Trzeci dzień zamykał weekend obchodów: przewidziano podsumowanie, krótkie wystąpienia organizatorów i spacer historyczny po części technicznej dworca dla chętnych. Końcowe atrakcje miały charakter bardziej kameralny – wystawy pozostawały dostępne, a niektóre instalacje multimedialne działały jeszcze wieczorem. PKP podkreśliło przy tym, że jubileusz ma nie tylko charakter nostalgiczny – to też moment, by rozmawiać o przyszłości dworca, jego funkcjach i planowanych modernizacjach.

Obchody jubileuszu — wystawy, koncerty, strefy wspomnień — przypomniały, że dworzec to nie tylko perony i tory, ale też miejsce spotkań, pożegnań i powrotów. Dla samych kolejarzy i dla mieszkańców Warszawy weekend 5–7 grudnia 2025 był chwilą zatrzymania i spojrzenia wstecz, równocześnie podkreślającą, że Warszawa Centralna wciąż żyje ruchem: codziennie setki pociągów ruszają z jej peronów, wielu pasażerów zaczyna tu podróże do innych miast Polski i dalej — po całej Europie.

Leszek Wątróbski